• 10 Ağustos 2020, 11:04:49

Kullanıcı adınızı, şifrenizi ve aktif kalma süresini giriniz

Gönderen Konu: Altýn Elbiseli Adam  (Okunma sayısı 620 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

bilgiresidence

  • Ziyaretçi
Altýn Elbiseli Adam
« : 28 Eylül 2009, 23:39:54 »
Altýn elbiseli adam Saka prensidir. Ýsmi hakkýnda herhangi bir bilgi edinemediði için "Altýn Elbiseli Adam" olarak tarih sayfalarýna geçti. Mezarýnda bulunan gümüþ bir kap üzerine yazýlmýþ ve Türk Tarihinin en eski yazýlý belgesi olarak kabul edilen metinde, Kazak Profesörü Olcas Süleymanof'un ilk iki kelimeyi okuyuþuna göre "Khan Uya" yani Hakanýn oðludur. Yapýlan C14 analizine göre 18, yazýlý metne göre ise 23 yaþýnda hayatýný kaybetmiþtir. Ölümünün sebebi hakkýnda bir bilgiye rastlanmamýþtýr.

Keþif

1970 yýlý arkeoloji kazýlarýnda Türk kültür ve sanat tarihini daha da eskiye götüren coðrafi bölge, bugünkü Kazakistan’ýn eski baþkenti Alma-Ata’nýn 50 km. yakýnýnda, Kýrgýzistan’daki Issýk Gölü'ne yakýn Issýk kasabasý oldu. Kurganýn bulunduðu bu bölge binlerce yýldan beri Türklerin büyük merkezlerinden olup, 6200 km²’lik yüzölçüme sahip bir bölgedir.

Türklerin ana yurdu olan Orta Asya ve Moðolistan'da 19. yüzyýldan günümüze kadar yapýlan arkeolojik kazýlar ciddi derecede eserler ortaya çýkarmýþtýr.

Kazakistan-Issýk'taki bir höyüðün garaj yapýmý için düzelmesi gerektiðinde buldozerler hemen harekete geçti. Sonuçta burada bir mezarýn olduðu anlaþýldý. Kazýyý Kazak arkeologlarý ve heyet yöneticisi arkeolog Prof. Kemal Akiþev gerçekleþtirdi. Kurgan açýlýnca altýn plakalarla aplike edilmiþ elbiseyle giydirilmiþ bir gencin iskeleti ve binlerce altýndan eþya bulundu.

Açýlan mezarýn içinden dört bine yakýn altýn eþya çýkarýlmýþtýr. Mezarda ele geçen çeþitli eþyalar arasýnda seramik kaplar, ahþap tabaklar, 2 gümüþ kupa ve yazýnýn üzerinde yer aldýðý bir gümüþ çanak ile baþka birçok obje vardýr. 18 yaþýnda olmasý gereken genç bir prense ait cesedin üzerindeki altýn zýrh baþlý baþýna bir sanat eseridir. Issýk Kurganý Mýsýr Firavunu Tutankamon'un mezarýndan sonra dünyada en çok altýn bulunan mezardýr.

Altýn Elbise

En göz alýcý ve harika nitelikteki eþya, altýndan yapýlmýþ bir elbise idi. Çizmesinden baþlýðýna, kemerinden kýlýçlarýna kadar her þeyi saf altýn olan bir elbise.

Altýn elbisenin baþlýðý ok ve tuðlarla süslü. Alýn hizasýnda koç, geyik ve at kabartmalarý var. Bu kabartmalara, kama kýlýfýnda ve öteki eþyalarda da rastlanýyor. Belindeki kemerin solunda bir kýlýç, saðýnda ise bir kama asýlý. Ceketin altýndaki düz pantolonun paçalarý çizmenin içine giriyor. Ceket, yüzlerce üçgen altýnýn birleþtirilmesinden meydana gelmiþ, çorabýn çizme ile diz kemiði arasýnda kalan kýsmýnda yine üçgen parçalar, çizmede ise dörtgen parçalar var. Tolgasýndaki bacaklarý ters dönmüþ geyik simgesi Tengricilik'te ölümsüzlüðün simgesi olan sýgun geyiktir.

Tarihçiler bu elbisenin bir tigine (prense) ait olduðunu söylüyor, fakat tiginin kimliðini henüz bilemiyorlar. Onun için yazýlarda adý "Altýn Elbiseli Adam" olarak geçiyor.

Halen Alma-Ata müzesinde bulunan bu elbise ve diðer eþyalar, 25 asýrlýk geçmiþten Türk tarihine ýþýk tutan belgelerdir. Saf altýndan yapýlan böyle bir elbise dünyanýn baþka hiçbir yerinde yoktur. Kazým Mirþan altýn elbiseli adamýn mezarýnda bulunan yazýlarýn alfabesinin ve kullanýlan Türkçenin eski çaðlara ait olduðunu tespit etmiþ ve altýn elbiseli adamýn tarihini MÖ 3381 olarak tahmin ettiðini kitaplarýnda belirtmiþtir.

Saka Türklerine Ait

Mezarda, 4.800 parça altýndan baþka, tabaklarý, vazolarý, kepçeleri, ayna ve tarak kýlýflarýný, gümüþ kaþýklarý inceleyen tarihçiler, bunlarýn M.Ö. 5. yüzyýla ait yüksek bir medeniyetin ürünleri veya belgeleri olduðunu oybirliði ile kabul ediyorlar. Yine bu tarihçilerin kanaatlerine göre, bu yüksek medeniyetin kurucularý, Çin baskýsý ile Altaylardan kalkýp bugünkü Kazakistan bölgesine gelerek yerleþen ve Sakalar olarak anýlan bir Türk kavmidir.

Sakalar, M.Ö. 8. ve 4. yüzyýllar arasýnda, önce Tiyanþan'da, sonra da güneybatý Asya'da yaþayan Turanî kavimler topluluðuna verilen bir addýr. Daha sonra bunlara Ýran kökenli Soðdlar da karýþmýþtýr.

Sakalar, Fergana, Kaþgar, Aral Gölü, Hazar Denizi arasýndaki alanda ve bugünkü Rusya'nýn güneyinde kalan yerlerde hâkimiyet kurmuþlardý. Bunlarýn inanýþlarý, ölü gömme törenleri ve örfleri, Altaylýlarýnkinin ayný idi. Hunlarýn ve Göktürklerin âdetlerine de uyuyordu.

Bir yandan Ýranlýlarýn, öte yandan Çinlilerin sürekli baskýlarýna uðrayan Sakalar, M.Ö.4. yüzyýlda devlet olarak ortadan kaldýrýldýlar. Bugün Yakut Türkleri kendilerine 'Saka' demektedirler.

En Deðerli Eþya

Üzerinde rünik yazý bulunan Issýk kasesi, Altýn Elbiseli Adam'ýn bir Türk Tigini olduðu anlaþýlmaktadýr. Mýsýr piramitlerinden sonra mezarýndan en çok altýn çýkan, baþtan baþa, her þeyi ile saf altýndan elbisesi olan veya zamanýmýza kalan yalnýz odur.

Fakat, Altýn Elbiseli Adam'ýn mezarýnda bulunan en deðerli þey ne bu altýnlardýr, ne de diðer eþyalar. Bu mezarda bulunan en deðerli tarihi belge, yarýsý kýrýk bir kabýn üzerindeki 26 harflik iki satýr yazýdýr. Bu yazý, tarih ilmîne, özellikle Türk tarihi ve medeniyetine ýþýk tutan, yeni boyutlar kazandýran bir belgedir.

Bugüne kadar bilinen en eski Türk yazýsý, Yenisey ve Orhun Kitâbeleri'ndeki yazýlardý ve bunlar zamanýmýzdan 14 asýr geriye uzanýyordu. Oysa, Esik'teki mezarda bulunan bu yazý 25 asýrlýk bir belge idi. Kazak Tarihçi Prof. Dr. Olcas Süleymanof yazýyý þu þekilde okumuþtur:


"Khan Uya üç otuzý (da) yok boltý. Utugsi tozýltý."
"Tigin 23'ünde öldü. Esik Halký'nýn Baþý Sað Olsun."


Esik höyüðünde bulunan altýn elbise ve diðer eþyalar halen Alma-Ata müzesindedir.

"Onur GÜRMAN'ýn Türkler adlý programýndan alýnmýþtýr"


There are no comments for this topic. Do you want to be the first?