• 28 Şubat 2020, 11:11:21

Kullanıcı adınızı, şifrenizi ve aktif kalma süresini giriniz

Gönderen Konu: Suç ve Þiddete Karþý Çözüm Arayýþlarý...  (Okunma sayısı 499 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı Renanet

  • UzMaN ÜYE
  • ***
  • İleti: 1959
  • Teþekkür 15

Suç ve þiddet; birçoðumuzu rahatsýz eden içtimaî yaralardýr. Cemiyeti meydana getiren fertlerin niçin þiddete baþvurduklarý ve bu þiddetin nasýl engelleneceði cevaplanmasý gereken mühim suallerdir. Þiddetin içtimaî bir hastalýk olarak yaygýnlaþtýðý ve yeni yetiþen nesli tehdit ettiði görülüyor. Hepimizin günlük hayatta sýklýkla karþýlaþtýðý suç ve þiddet unsurlarý toplumun vicdanýný kemirmeye devam ediyor. Artýk günümüz Türkiye'sinde 'aile içi þiddet', 'kadýnlara dönük þiddet', 'okullardaki þiddet', 'çocuk yaþtaki suçlular', 'sporda þiddet', 'etnik þiddet' gibi kavramlar sýklýkla telâffuz ediliyor. Ülkemizde önceki yýllarla kýyaslanmayacak derecede artan þiddet hastalýðý, masum insanlarý tehdit eder hâle gelmiþtir. Fertleri ümitsizlik ve karamsarlýða iten bu durumun ele alýnmasý, psiko-sosyal sebep ve neticelerinin araþtýrýlmasý önemli bir konudur. Cemiyetin ruh saðlýðý açýsýndan tehdit meydana getiren suç ve þiddetin sebepleri, çözüm yollarý çeþitli yönlerden ele alýnabilir.

Bozulan deðer hükümleri
Fertleri ve cemiyeti bir arada tutan önemli dinamiklerden biri de deðer yargýlarýdýr. Bunlar geçmiþten günümüze dinin, dilin, gelenek-göreneklerin ve içtimaî yapýnýn tesiri ile oluþmuþtur. Hürmet, sevgi, doðruluk, hoþgörü, fedakârlýk, diðerkâmlýk, adaletli olma, yardýmseverlik, güçsüze yardým etme, zalime karþý durma gibi hususiyetler bunlardan bazýlarýdýr. Bu unsurlar haksýzlýðý men ederken, hakký savunmayý ve adaleti tavsiye etmektedir. Ýslâm dininde her ferdin hakký ve hukuku gözetilmekte, kimseye haksýzlýk yapýlmamasý emredilmektedir. Haram, helâl, kul hakký, günah, sevap kavramlarý insanlara doðruluðu ve iyi davranýþý tavsiye ederken kabalýktan, haksýzlýktan, suçtan ve þiddetten uzaklaþtýrmaktadýr. Bu deðerler ferdin cemiyette kendini huzur ve emniyet içinde hissetmesine vesile olur. "Elinden ve dilinden zarar gelmeyen" mümin kiþinin, hayata "Komþusu açken tok yatan bizden deðildir." anlayýþýnýn penceresinden bakarak, bu çerçevede tavýrlar sergilemesi bu deðerler manzumesinin önemli halkalarýndandýr. Bu deðerler, ferdi empatiye ve baþkalarýný düþünmeye sevk ederken, haksýzlýða, zarar vermeye ve bencilliðe giden yollarý da kapatmaktadýr.

Bizi biz yapan deðerlerin tekrar tesis edilmesi adýna, yeni neslin yetiþtirilmesi önem arz etmektedir. Karþýdaki kiþinin 'ahsen-i takvim' suretinde yaratýlan bir 'insan' olduðu akýldan çýkarýlmamalýdýr. Þiddet, sadece karþýdaki kiþiye deðil, kendi deðerlerimize de zarar vermektir. Ýnsanî bütünlüðünü koruyan, vicdan, akýl ve kalb muhasebesi yapan fertler, suç ve þiddete karþý kendilerini büyük ölçüde muhafaza altýna almýþlardýr. Deðer yargýlarýna sahip çýkmak, her ferdin aslî vazifesidir.

Deðiþen aile yapýsý
Bütün içtimaî ve ferdî problemlerin tedavisinde aile yapýsýnýn müspet tesiri vardýr. Günümüzde boþanmalarýn arttýðýný, aile içi anlaþmazlýk ve ayrýlýklarýn çoðaldýðýný görmekteyiz. Ailelerin parçalanmasý, boþanma ve göç gibi durumlar, aile fertlerinin psikolojisine tesir eder. Aile yapýsýnýn bozulmasý, problemli davranýþlarýn artýþýna zemin hazýrlar. Buna baðlý olarak aile içindeki stres; þiddete ve topluma dönük suça dönüþmektedir. Stres altýndaki fertler daha asabi, daha hýrçýn ve tahammülsüz hâle gelir. Stres ve tahammülsüzlüðün olduðu ailelerde yoðunlaþan iç gerilim ve öfkenin, þiddete dönüþümü hýzlanýr. Þiddet göstermek bu ailelerde sýradan hâle gelir. Aile yapýsý maddî-mânevî dinamiklerle desteklendiðinde, aile fertlerinde huzur artacak, mutlu fertler öfke ve zararlý davranýþlardan uzak kalacaktýr.

Göç ve þehirleþme
Þehir ortamýnda yaþayan birçok aile ister istemez, hayatýn sýkýntýlarý karþýsýnda strese girmektedir. Çoðunlukla çekirdek aile modelinin hâkim olduðu þehirlerde, ailelerin sosyal destek unsurlarý azalmakta ve bu aileler zamanla yalnýzlaþmaya baþlamaktadýr. Sosyal baðlardan kopan ailelerde ortaya çýkan problemlerin çözümü zorlaþtýðý gibi, saðlýksýz roller ve davranýþlar devam etmektedir. Büyük þehirlerde 'komþuluk', 'akrabalýk', 'mahalle' kavramlarý maalesef bozulmuþ durumdadýr. Bugün birçok þehirde aileler ve aileyi oluþturan fertler daha kopuk yaþamaya baþlamýþtýr. Bu durumda suç ve þiddetin meydana gelmesine sebep olan meseleye uygun müdahale, problem yaþayan kiþiye yardým etme, meseleyi çözme yollarý arama, sosyo-ekonomik problemleri zamanýnda çözme imkâný olmamaktadýr. Stres ve sýkýntý altýndaki ailede eþler ve çocuklar arasýnda problemler oluþmakta ve bu ailelerdeki fertler zamanla þiddet göstermeye daha yatkýn hâle gelmektedir.

Göç eden ailelerde suça karýþma daha fazla olmaktadýr. Göç türü hâdiseler, stres doðurmaktadýr. Göç eden ailelerde uyum problemleri görülür. Özellikle köy hayatýndan þehir hayatýna uyum saðlamaya çalýþan ailelerde bu daha fazladýr. Çocuklarýn kontrolü, davranýþlarýnýn takibi zorlaþýr. Eðer ekonomik olarak da sýkýntý yaþanýyorsa, o zaman suç ve þiddet eðilimi daha da artar. Bu açýdan alt yapýsý hazýrlanmadan göç yapýlmamalýdýr.

Mânevî deðerlerden uzaklaþma
Kur'ân-ý Kerîm'deki hükümler, aile içindeki münasebetler konusunda Müslümanlara gerekli sýnýrlarý çizmiþtir. Namazýn düzenleyiciliði, orucun nefsi terbiye ediciliði, zekâtýn maddî olarak dengeyi saðlamasý, kurbanýn yardýmlaþmadaki rolü bunlardan sadece bazýlarýdýr. Ayrýca dua, zikir, tefekkür gibi mânevî beslenme kaynaklarýnýn da insaný, insan gibi davranmaya hazýrlamasý önemlidir.

Medya
Gençlerde görülen kavgacýlýk, hemen þiddete baþvurma, küfürlü konuþma, dedikodu türü menfî hâdiselerde medyanýn önemli tesirleri söz konusudur. Bilgisayar oyunlarýndan, dizilere kadar birçok sahada þiddet maalesef sýradan hâle getirilmiþtir. Kendini 'en iyi' olarak tanýtan medya organlarýnda bile, þiddet unsurlarýna sýklýkla baþvurulmaktadýr. Milyonlarýn ruh hâlini bozan bu unsurlara karþý tepki, maalesef sözde yakýnmalardan ibarettir. Çocuklarýmýzýn problem çözme, davranýþ ve rol modelleri þiddet unsurlarý ihtiva ettiðinden, birçok anne-baba bundan rahatsýzlýk duymaktadýr. Medyanýn menfî tesirlerini en aza indirmenin yolu, onlarda yayýmlanan þiddet ihtiva etmeyen, pozitif duygu ve düþünceleri yeþerten programlarýn sayýsýný çoðaltmaktýr.

Uyuþturucu madde ve alkol tüketimi

Uçucu madde, uyuþturucu, tiner baðýmlýlýðý ile suç ve þiddet arasýnda çok net bir baðlantý vardýr. Gasp olaylarýna karýþanlarýn birçoðunda madde baðýmlýlýðý tespit edilmiþtir. Bilhassa aile içi þiddetin oluþmasýnda alkolün tesiri büyüktür. "Alkol bütün kötülüklerin anasýdýr." mealindeki hadîs-i þerîfi hatýrlamakta fayda vardýr. Uyuþturucu madde kullanýmýnýn tedavisi, suç ve þiddetin önüne geçmede önemli bir adým olacaktýr. Sigaradan baþlayarak gençleri bu kötü alýþkanlýklardan uzak tutmak için gerekli bütün tedbirler alýnmalýdýr.

Psikiyatrik sebepler
Bazý psikiyatrik hastalýklarda suç iþleme ve þiddet sergileme artmaktadýr. Antisosyal kiþilik bozukluðu, davranýþ bozukluðu, hiperaktivite, manik-depresif bozukluk, madde baðýmlýlýðý, psikotik bozukluklar, kiþilik bozukluklarý bunlardan bazýlarýdýr. Bu hastalýklarýn zamanýnda tespitinin ve tedavisinin yapýlmasý gerekir.

Diðer sebepler ve çözüm yollarý
Bencillik, yalnýz kendini düþünme, çabuk sinirlenme, öfkesini kontrol etmekte zorluk çekme ve yalnýzlýk; suç iþlemeye ve þiddete sebep diðer faktörlerdir. Bunlarýn tedavisinde, yukarýda sayýlanlarýn yaný sýra, kýzgýnlýk ânýnda abdest almak, ortam deðiþtirmek de fayda saðlayacaktýr. Bir hadîs-i þerîfte mealen; "Öfkelenince ayaktaysanýz oturun, oturuyorsanýz yatýn, þeytan ateþtendir, ateþi de su söndürür öyle ise, öfkelenince abdest alýn." buyrulmaktadýr. Su ve topraðýn insanýn negatif enerjisini alan rahatlatýcý bir yönü vardýr. Karþýdaki kiþinin iyi ve güzel yanlarýný düþünmek, ona dua etmek, aþýrý stresten kaçýnmak, düzenli uyumak ve dinlenmek, spor yapmak, aþýrý uyarýcý tesiri olan çay ve kahvenin fazlasýndan kaçýnmak, derin nefes alýp vermek, kaslarýmýzý gevþetmek, hâdiselerin neticelerini düþünmek, kendi kendine olumlu telkinlerde bulunmak öfkeyi kontrolde fayda saðlayan diðer yollardýr.

Öfke ve þiddet davranýþlarýnýn, ferdin önce kendisine zarar verdiði, kalb ve dolaþým sistemini bozduðu unutulmamalýdýr. Kalb krizleri, öfke ânýnda daha sýk olmaktadýr. Ayrýca öfkeli ânlarda mide salgýsý artmakta, sindirim ve gaz problemleri daha fazla görülmektedir. Zihin yorgunluðu ve yaþlanmasý, çabuk sinirlenen kiþilerde daha fazladýr. Bu kiþilerde, kas ve hareket sistemine daha fazla enerji ayrýlmakta, vücudun diðer organlarý stres altýna girmektedir. Netice olarak, "Keskin sirke küpüne zarar verir.'' sözünü hiçbir zaman akýldan çýkarmayarak, þiddetin, öfkenin ve suç ihtiva eden davranýþlarýn önüne geçmeye çalýþmalýyýz. Fertlerin ve ailenin ruh saðlýðý ne kadar saðlam olursa, cemiyetin huzur ve saðlýðýnýn da o kadar iyi olacaðýný hiçbir zaman unutmamalýyýz.

Kaynaklar:
- Adeda yayýncýlýk, Günümüz çocuklarýna psikososyal stres etkenleri, cep kitaplarý serisi, 2006.
- cocukaile.com
 
Sýzýntý Aylýk Ýlim ve Kültür Dergisi/Hasan ERCÝYES
Bir  çiçekte gördügüm gülüþüne hasret bir ömür....
Bakýþlarýnýn  sýzlattigi yüregime gömdüðüm
Ömrüm sana  özlem dolu sözler göndersede sana yalnýz sana özel  sözlerin anlamlarýyla hitap etmeyi  bir ömre  bedel isterdim....


There are no comments for this topic. Do you want to be the first?