• 15 Ağustos 2020, 07:10:58

Kullanıcı adınızı, şifrenizi ve aktif kalma süresini giriniz

Gönderen Konu: ERZiNCaN Kültürel Detaylar  (Okunma sayısı 656 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« : 26 Nisan 2010, 07:43:56 »
Kültürel Detaylar

Erzincan kültürünün evrimi genelde doðu Anadolu kültürünün geliþimine eþ bir çizgi izler. Ancak yerel özelliklerde kaynaklanan yönleri de vardýr. Yöredeki ilk yerleþimler, Ýlk Tunç Çaðý'na kadar uzanmaktadýr. Bunu izleyen dönemlerde Erzincan yöresi deðiþik güçler arasýnda sýk sýk el deðiþtirmiþtir süreklilik, ancak Türklerin geliþinden sonra saðlanmýþtýr. Bu dönemde etnik ve dinsel öðelerin çeþitliliðine baðlý olarak farklý kültürler varlýklarýný sürdürmüþtür.

Cumhuriyetin ilk yýllarýnda Erzincan, nüfusu az, ekonomisi tarým ve hayvancýlýða dayanan bir ildi. Azýnlýklarýn çoðunluðu yöreden ayrýlmýþtýr ve onlarýn gitmesiyle el sanatlarý alanýnda oluþan boþluk göçmenler ve yerli halkça doldurulmuþtur. Daha sonraki yýllarda sosyoekonomik geliþmeye baðlý olarak yaþanan köyden kente göç, gelenekte belirli bir kopukluk yaratmýþtýr. Belirli aralýklarla yaþanan yer sarsýntýlarý da eklenince halkýn çoðunluðunun büyük þehirlere gitmesine raðmen Erzincanlý, yöresini unutmamýþ ve baðlarýný kesmemiþtir.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #1 : 26 Nisan 2010, 07:45:56 »
Bakýrcýlýk

Bakýrcýlýðýn tarihi Erzincan ilinde çok eskidir. Urartu medeniyetleri eserlerini Altýntepe kazýlarýndan anlaþýldýðýna göre, Urartu döneminde Erzincan bakýr iþletmeciliði üretimleri Atina pazarlarýnda aranan mal olarak deðer kazanmýþtýr. Bakýr levha iþlemesinin yanýsýra Erzincan ve yöresinde çok çeþitli türde araç-gereç, mutfak eþyasý yada hamam takýmlarý yapýmýnda kullanýlmaktaydý. Erzincan'dan ülke dýþýna satýlan bakýr eþya büyük miktarlara ulaþmaktaydý. Paris, Viyana ve Philadephia uluslararasý fuarlarýnda sergilenen Erzincan yöresi bakýr eþyalarý büyük ün kazanmýþtýr.

Günümüzde ise, küçük ve orta ölçekli iþletmeler tarafýndan üretilen mamuller genellikle iç piyasada pazarlanmaktadýr. Sektör talep azalmasý nedeniyle önemli ölçüde zarara uðramýþ, bir çok iþyeri kapanmýþtýr. Bakýrcýlýðýn, Erzincan'da eski bir geçmiþi vardýr. Dövme bakýrcýlýk çok yaygýndý. Tepsiler, kazanlar, kaplar, ibrikler, leðenler yapýlýrdý. Alüminyum ve plastik eþyanýn yaygýnlaþmasýyla dövme bakýrcýlýk önemini yitirmiþ, yerini bakýr el iþlemeciliðine býrakmýþtýr. Günümüzde yapýlan semaver, tepsi, biblo, tabak, kaþýk, þekerlik, sigaralýk, kupa, vazo gibi ürünler daha çok süs eþyasý niteliðindedir. Bakýrcý ustalarýna gelen bakýr levhalar türlü gereçlerin yardýmýyla tepsi, tabak, vazo vb. biçime sokulur. Dövme, çekme, dökme yöntemleriyle biçimlendirilen bakýr eþya yine türlü yöntemlerle iþlenir. Bezemede çoðunlukla stilize lale, yaprak, narçiçeði, selvi motifleri; hayvan figürleri, geometrik biçimler kullanýlýr. Bakýr süs eþyalarý, nikel kaplanmakta veya boyanarak süslenmekte, el iþçiliði ile iþlenerek yurt içi ve yurt dýþýna pazarlanmaktadýr.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #2 : 26 Nisan 2010, 07:47:00 »
Halýcýlýk

Kemaliye'de Halýcýlýk

Ýlçede bir zamanlar dünyaca tanýnan Kemaliye Halýlarý artýk dokunmamaktadýr. Birkaç el tezgahýnda ve ilçedeki Meslek Yüksek Okulunda amatörce bazý küçük parçalar dokunmaktadýr.

Üzümlü'de Halýcýlýk


Üzümlü Halk Eðitimi Merkezi Müdürlüðü ve Üzümlü Belediyesi tarafýndan, Belediye Hizmet Binasýnda yer tahsisi yapýlmýþ ve 30/04/2005 tarihinde halýcýlýk kursuna baþlanmýþtýr.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #3 : 26 Nisan 2010, 07:48:35 »
Yerel Giysiler

Toplumsal deðiþmeye koþut olarak, yerel giysilerin yerini çaðdaþ giysiler almaktadýr. Yerel giysiler, kýrsal kesimde günümüzde de az da olsa rastlanmaktadýr. Köylerde kadýnlar astarlý iki entariyi üst üste giyerler. Bu entariler topuða dek uzanýr. Yörede üçeteðe üç peþli entari de denir. Üçetekle birlikte geniþ bir þalvar, uzun keten ve bürümcük gömlekler giyilir. Belde þal kuþak, gümüþ kemer kadýn giyimini tamamlar. Baþa peþtamal, yazma sarýlýr, yerli tezgahlarda, ince yünden dokunan ihram (Yörede ehram denilmektedir.) önceleri yaygýn bir sokak giysi iken artýk Üzümlü yöresindeki birkaç köyde giyilmektedir, ihramý özelliði dikiþsiz olmasýdýr. Tüm bedeni sarar, yalnýzca gözleri açýkta býrakýr. Kullanýlan kadýn kumaþlarý kadife, kutnu, çitari, alaca, manisa, atlas, pullu sehavidir. Siyah ya da koyu kahverengi, paçalarý bol pantolon, yakasýz, kenarlarý iþli avcý yeleði yaygýn erkek giysileridir. Yünden dokunmuþ bel kuþaðý geniþ, düz biçimde sarýlýr. Ayaklara geniþ ya da sivri uçlu yemeni, türlü renklerde yün çorap vardýr. Kullanýlan kumaþlar, kadife, çuha kumaþ ve tamamen yün olan mahalli kumaþlardýr. Ancak, Erzincan'da modern çaðýn giyim tarzýna ayak uydurduðundan geleneksel giysiler yavaþ yavaþ kaybolmaktadýr.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #4 : 26 Nisan 2010, 07:49:44 »
Halk Oyunlarý

Kahramanlýk, yiðitlik, aðýr baþlýlýk ve sabrýn sembolü olan "bar" en önemli Erzincan halk oyunudur. Oyunlarýn tümü önce aðýr olarak baþlar, sonra gitgide hýzlanýr. En az altý kiþi olarak kýz ve erkeklerin ayrý ayrý oynadýðý oyunlarda çökme, el vurma ve dönmeler ana figürler olup, elde mendil, býçak, kaþýk gibi araçlar bulunur. Barlarýn yarým daire þeklinde oluþmasý, Erzincan ovasýný tanýmlamaktadýr.

Ayrýca çiftetelli, kaþýk oyunlarý, horon, halay, tek oyunlar oynanan diðer halk oyunlandýr. Biçimlerine göre oyunlar ise; üçayak, dörtayak, ikiayak, aðýrbar, koçeri, sýklama, sarhoþ ban, timuraða, hoþ bilezik, dello, sarýkýz, tamzara, çayýrýn ten yüzünde, tavuk barýdýr.

Komedi mahiyetinde oynanan elek oyunu, yýlbaþýnda oynanan arap oyunu orta oyunlardandýr.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #5 : 26 Nisan 2010, 07:50:29 »
Halk Türküleri

Deyiþler, türküler, aðýtlar, gelin havalan, doða türküleri yöreyi tümüyle yansýtan halk türküleridir. Halk müziðinin çok deðiþik ritim zenginliði vardýr. 2 ve 4 zamanlý ana usullerle, bunlarýn üçerli biçimlerine sýk rastlanýr. 5,7,8,9 zamanlý birleþik usullerin deðiþik tipleriyle, 10 ve 11 zamanlý usullerin tipine uygun ezgiler vardýr.

Erzincan halk müziðinde Kemaliye'nin ayrý bir yeri vardýr. Kemaliye aðzý kendi içinde Abçaða, Teymen, Vank gibi aðýz özellikleri gösterir. "Yeþil kurbaðalar öter göllerde" adlý uzun hava baþka yörelerde de söylenen ünlü bir ezgidir. "Ala Gözlü" ve "Hoyrat" da tanýnmýþ havalardýr.

Baðlama Erzincan'da yaygýn olarak kullanýlan halk sazýdýr. Cura ve çöðür denilen sazlar tezensiz çalýnýr. Sað elin parmak uçlan tezene gibi kullanýlýr. Bu teller üzerinde sýyýrarak alma yöntemine "þelpe" denir. Erzincan türküleri; tören türküleri, kýrýk havalar, hüzünlü türküler, olaylý türküler, mesleki türküler, kahramanlýk türküleri, orta oyunu türküleri, hikayelerde geçen türküler, dinî türküler, mayalar (uzun havalar) yöre türkülerini oluþturur.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #6 : 26 Nisan 2010, 07:50:55 »
Halk Edebiyatý

Erzincan yöresi halk edebiyatý ürünleri, halkýn güç koþullar altýndaki yaþamýndan izler taþýr. Þemsi Hayal, Salih Baba, Aþýk Davut Sulari, Kemahlý Tabir, Aþýk Beybani, Aþýk Müslüm Akbaba, Ýsmail Daimi Erzincan halk ozanlarýndandýr. Yöre manileri sevgi, gurbet, sýla, özlemi, elem ve ýzdýrap duygularýný dile getirir.
Genellikle kadýnlar tarafýndan söylenen maniler ve mani söyleme geleneði, günümüzde yok olmuþtur.


Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #7 : 26 Nisan 2010, 07:51:51 »
Erzincan Efsaneleri

Halk kültürü unsurlarý bakýmýndan zengin bir bölge olan Erzincan ve yöresinde, insanlarý doðruluða, iyilice, yardýmlaþmaya, manevi deðerlere saygýya davet eden çeþitli konularda yazýlmýþ efsaneler bulunmaktadýr.

Ruhi Kara'nýn, Erzincan efsaneleri ile ilgili yapmýþ olduðu çalýþmasýnda; dini ve dini binalarla ilgili efsaneler, evler ve insanlarýn yaþadýðý yerlerle ilgili efsaneler, tabiat, kýrlar ve Erzincanlý ünlüler ile ilgili efsaneler olmak üzere toplam 163 efsane incelenmiþ ve derlenmiþtir. Efsanelerden en bilinenler; Terzibaba, Mama Hatun, Sultan Melik, Kýrkgöz, Kalecik, Kýzýldaðda Kýrk Kýzlar, Koca Karý Fýrtýnasý vb.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Ynt: ERZiNCaN Kültürel Detaylar
« Yanıtla #8 : 26 Nisan 2010, 07:52:54 »
Erzincan Mutfaðý

Yörede geleneksel beslenme düzeni etkinliðini sürdürmektedir. Beslenmenin temelini buðday ve buðday ürünleri ile hayvansal gýdalar oluþturur. Bulgur, yarma, tarhana, eriþte, dövme en çok tüketilenlerdir. Özellikle bulgur, çok sayýda yemek türünde kullanýlýr.

Kýþlýk, besin maddeleri hazýrlanmasýnýn yöre halkýnýn yaþamýnda önemli bir yeri vardýr. Bulgur, gendime (aþurelik buðday), tarhana, yarma, eriþte kýþ için hazýrlanan ürünlerin baþlýcalarýdýr. Ayrýca çeþitli sebzeler ve meyveler kurutularak, reçel yapýlarak deðerlendirilmektedir. Yöre mutfaðý yemek türleri bakýmýndan zengindir. Bunlarýn çoðunluðunu hamur yemekleri oluþturur. Eþgili, kesme çorba (un çorbasý), yaprak sarma baþlýca yemek türleridir. Ayrýca su böreði ve özellikle kete ve tatlýlar çokça tüketilen hamur iþlerindendir.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!