• 15 Temmuz 2020, 04:32:22

Kullanıcı adınızı, şifrenizi ve aktif kalma süresini giriniz

Gönderen Konu: Pabucu Dama Atýlmak  (Okunma sayısı 630 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı __MiM__

  • __HiÇ__
  • *****
  • İleti: 9638
  • Teþekkür 51
Pabucu Dama Atýlmak
« : 21 Haziran 2010, 01:42:59 »
Pabucu Dama Atýlmak

Bugün, bir atalar sözü olarak dilimize yerleþmiþ olan "pabucu dama atýlmak" deyimi Ahilikten kalma bir güzellik...

Ahilik geleneðinin devamý olan Osmanlý esnaf teþkilâtý son derece saðlýklý iþleyen bir kuruluþtu. Bu sistemde her esnaf birliðinin bir kethüdasý bulunur, bu kethüda, o meslek dalýnýn inceliklerini, kanunlarýný, yönetim biçimini iyi bilir, esnafýn çalýþma düzenini ve dürüstlüðünü denetlerdi.

Esnaf ile kethüda arasýnda yiðitbaþý denilen bir bilirkiþi bulunur, sanatýnda hile yapanlar olursa yiðitbaþý tarafýndan tesbit edilerek kethüdaya bildirilir ve gerekli cezaî iþlem baþlatýlýrdý. Yani bugünün TSE koordinatörlüðünün benzeri bir yapýlanma...

Herkesin meslek ahlâkýna özen göstererek çalýþtýðý o dönemde, yanlýþlýk yapanlar da olurmuþ. Yapýlan bir çarýk, çabuk sökülen yahut delinen ayakkabý sebebiyle þikâyet olursa kethüda, çarýkçýlar yiðitbaþýsýný çaðýrýp tahkikat yaptýrýr ve eðer bir imalat hilesi söz konusu ise ilgili usta çaðrýlýr, esnafýn ileri gelenleri, yiðitbaþý ve diðer meslek temsilcileri huzurunda kethüda tarafýndan tekdir edilir. Aldýðý ücretin müþteriye geri verilmesi saðlanýr ve dava konusu olan ayakkabý da kullanýlmamak için dama atýlýrdý.

Bir esnafýn yaptýðý ayakkabýnýn dama atýlmasý o usta için büyük ayýp olup meslekteki þeref ve itibarýný sýfýrlar ve müþterisinin azalmasýna yol açardý. Bu uygulama bütün esnaf teþkilatý için bir genelleme niteliðinde olup, birisi hakkýnda "pabucu dama atýldý" denilmesi artýk o meslekten ekmek yemesinin zor olduðuna iþaret sayýlýp esnafýn titiz çalýþmasý temin edilmiþ olurdu.

Bana öyle bir resim çiz ki... Gözlerim açýkken deðil, kapatýnca göreyim!

Ukde...

  • Ziyaretçi
Ynt: Pabucu Dama Atýlmak
« Yanıtla #1 : 17 Eylül 2010, 22:42:31 »
Önceden okumuþtum bu yazýnýzý, geçenlerde de hikayesini anlattým..denk geldi :)
Ama bölüm boþ kalmýþ, devam etmek lazým....
Teþekkürler, emeklerinize saðlýk..